update την εποχή του κορωνοϊού

Τι ήθελα να πω ότι το 2020 θα είναι σπουδαία χρονιά και να πω τα σχέδια μου; Έτα ούλλα τζιαμέ!


Ο γάμος: εκκρεμεί. Τέλος Αυγούστου, θα είναι καλά; Πιστεύω πως όχι. Από την άλλη, είναι πολύ νωρίς για αναβολή. Είπαμε τέλος Ιουνίου αν θα το αναβάλουμε και να ψάξουμε για άλλη ημερομηνία, που θα έχουμε πιο σαφή εικόνα.

Η ανακαίνιση: εκκρεμεί. Καμιά κίνηση πλέον, λόγω καραντίνας.

Το μεταπτυχιακό του και το διάβασμα μου: εντάξει, να και κάτι που δεν αναβάλλεται. Που θα ολοκληρωθεί one way or another. (Μη ρωτάς πώς έχω διάβασμα ακόμα. Πάντα, κάπως τα καταφέρνω να έχω διάβασμα).

Η αλλαγή στα επαγγελματικά: εννοείται εκκρεμεί.

Η δικαστική διαδικασία: αυτό κι αν εκκρεμεί! Τα Κυπριακά δικαστήρια είναι πιο αργά κι από χελώνα, οι αναβολές πάνε σύννεφο, ο κορωνοϊός ήταν απλά το κερασάκι στην τούρτα, απλά μια άλλη, τελευταία αφορμή για να σπρώξουν κάποιες υποθέσεις ακόμα πιο κάτω.

Οι στόχοι του συντρόφου μου: εκκρεμούν.



Νιώθω ότι αυξήθηκε σημαντικά το άγχος μου, σε συνειδητό αλλά και ασυνείδητο επίπεδο.

Ο ένας λόγος έχει να κάνει με την απώλεια του ελέγχου.
Φαντάσου τώρα, να είσαι ένα τρελό control freak, να οργανώνεις τα πάντα, να περιορίζεις στο ελάχιστο τις πιθανότητες αποτυχίας, και να έρχεται ένας κορωνοϊός να σου τα αλλάζει όλα, να τα βάζει όλα σε εκκρεμότητα, να σου τα φέρνει ούλλα πούκουππα, για να το πω Κυπριακά.

Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει με τον ίδιο τον ιό και την επικινδυνότητα του για μας.
Δεν ήμουν αγχωμένη, θεωρούσα ότι οι άνθρωποι στους οποίους κάνει σοβαρή ζημιά είναι εκείνοι με υπάρχον ιατρικό ιστορικό. Τώρα μας λένε ότι πολλοί δεν είχαν. (Ψέματα; Αλήθεια; Να πιστέψω τώρα ότι για τον κάθε νεκρό έχουμε full ιατρικό ιστορικό;) Ε και με τη δουλειά μας δεν άλλαξε κάτι, πηγαίνουμε και οι δύο κανονικά. Δε μπορούμε να σταματήσουμε. Δεν ξέρω αν πρέπει να πιστέψω ότι είμαστε απροστάτευτοι, αν πράγματι μεταδίδεται και από επιφάνειες. Προσπαθώ να είμαι ψύχραιμη γενικά.

Ο τρίτος λόγος έχει να κάνει με τη διαταραχή της καθημερινότητας μας.
Μου στοιχίζει το ότι δεν βλέπω φίλους και συγγενείς και το ότι δε μπορώ να πάω πουθενά χωρίς χαρτιά.

Κάποιες νύχτες από το άγχος δεν κοιμάμαι καλά, ενώ υπό κανονικές συνθήκες κοιμάμαι πάρα πολύ βαθιά. Επίσης, οι ορμόνες μου κάμνουν πάρτυ. Για να ηρεμήσω, κάμνω διαπραγματεύσεις με τον εαυτό μου, λες και μπορώ να λύσω εγώ τα προβλήματα και να φτιάξω τα πράγματα σε όλο τον πλανήτη και να τα παρκάρω εκεί που θέλω.

Έτυχε και μια μέρα που έπεσα σε βαθιά μελαγχολία, αλλά δε θέλω να μιλάω γι' αυτήν.


Με αυτή την κατάσταση δημιουργήθηκε περισσότερος χρόνος τα απογεύματα. Κάθομαι και μαγειρεύω, έχω παρατηρήσει ότι με βοηθά να ηρεμώ απίστευτα και θα τολμήσω να πω ότι είμαι και καλή. Προσπαθώ να φτιάχνω συνταγές με λίγες θερμίδες και αποφεύγω τα γλυκά, γιατί εμείς θα τα φάμε. Με τον κορωνοϊό δεν μπορείς ούτε να κεράσεις πλέον. Ενώ παλιά, έφτιαχνες το lava cake ας πούμε, έτρωγες λίγο, έπαιρνες το υπόλοιπο στη δουλειά. (Σημείωση: φτιάχνω υπέροχο lava cake). Όλοι ευτυχισμένοι. Τώρα, αναγκαστικά, μένουμε στα φαγητά, όπου θεωρητικά δεν θα φάμε όλο το ταψί αμέσως. :P  Ανακάλυψα αυτό το blog, η γυναίκα είναι η θεά των εύκολων / γρήγορων / υγιεινών / νόστιμων συνταγών. Την αγαπώ. Με το άγχος που έχω να μην βάλω κιλά, έχω ήδη χάσει ένα και πιστεύω θα ακολουθήσουν κι άλλα.


Έβαλα κάποιους στόχους. Δεν ξέρω αν θα τους καταφέρω. Θα το παλέψω. Αυτή την περίοδο είναι αποδεκτές και οι μέρες που απλά είναι μέρες επιβίωσης, μικρή pax. Ναι, αλλά λειτουργώ καλύτερα όταν έχω κάτι να περιμένω, για κάτι να προσπαθώ. Κι ας μην τα καταφέρνω πάντα. Πιστεύω πάρα πολύ σ' αυτούς που λένε ότι μέσα στη δυσκολία βρίσκεται η ευκαιρία, μένει λοιπόν να προσπαθήσω.

1. Να αποδώσω στο πρόγραμμα αποτοξίνωσης που γράφτηκα. Μου φαίνεται ακατόρθωτο να κόψω τον καφέ, τη ζάχαρη, όλα τα γλυκαντικά, το κρέας, το ψωμί κλπ για 14 μέρες, και να πρέπει να μαγειρεύω όλα μου τα γεύματα, από τα οποία πολλά θα είναι νέες γεύσεις / συνήθειες / γευστικοί συνδυασμοί για μένα, αλλά είπα να δώσω μια πρόκληση στο σώμα μου και τον εγκέφαλο μου.
2. Να κάνω εκείνο το 30λεπτο γυμναστικής που μου υποσχέθηκα κάθε μέρα, ή έστω κάθε 2 μέρες.
3. Να συνεχίσω με τα online σεμινάρια ευτυχίας που ξεκίνησα σήμερα και να κάνω το homework μου. :)

4. Να τελειώσουμε και οι δύο αισίως το διάβασμα μας. Πίστεψε με, έχουμε πολύ τον επόμενο 1,5 μήνα. Νομίζω είναι ο μόνος από τους προηγούμενους στόχους που προχωρά κανονικά.
5. Να συγυρίσω και να ξεκαθαρίσω τις ντουλάπες και τα ερμάρια μας. Απίστευτο το πόσα πράγματα μαζεύονται αν δεν κάνουμε ξεκαθάρισμα τακτικά.
6. Να ξεκαθαρίσω τις φωτογραφίες μου και να σκανάρω κάποιες παλιές, οικογενειακές.
7. Να θυμάμαι να εκτιμώ και να είμαι ευγνώμων για όλα εκείνα που έχω, τις δυνατότητες, τις ευλογίες, τις ευκαιρίες, τα αγαθά, τους ανθρώπους που έχω.

Υπομονή σε όλους μας. Ψυσιή τζιαι νεύρο. Να προσέχετε.

οι γνώμες των άλλων

Διάβασα σήμερα για τη γνωστή πολιτικό που δημοσιοποίησε το ότι έμεινε έγκυος με εξωσωματική από δότη σπέρματος. Το σκέφτομαι από εκείνη την ώρα, γυρίζει μες το νου μου συνέχεια. Πόσο θάρρος θέλει να το πεις αυτό. Μπορεί να είναι στη μέση και οι πολιτικές σκοπιμότητες, εννοείται. Αλλά σκέφτομαι ότι το θάρρος που απαιτείται είναι πολύ παραπάνω, κι ότι το πολιτικό κέρδος είναι αμφίβολο, μια που ζούμε σε μια βαθιά συντηρητική κοινωνία. Πάντως τη θαύμασα για το θάρρος της, και πιστεύω ότι θα δώσει δύναμη και σε άλλες γυναίκες.

Κάμνω ήδη εικόνα μες το νου μου την αυριανή σκηνή στη δουλειά. Οι συνάδελφοι που θα λένε τις γνωστές γνώμες. Για τον γνωστό πολιτικό που είπαν κι άλλες φορές ότι "είσιεν την", και είναι και σίγουροι γι' αυτό. Λες και ήταν στο κρεβάτι της. Για το πόσο πολλά κοτζιάκαρη είναι μια γυναίκα που μια ηλικία και μετά. Για το ότι που μια ηλικία και μετά "έντζαι θκιαλέεις, θκιαλέεουν σε" και βασικά καλά να πάθεις, γιατί σίγουρα είσαι ιδιότροπη για να μεν στραβωθεί ούτε ένα κελεπούρι να σε πάρει. Για το ότι έμεινε στο ράφι και ποιος εννα την πάρει. Για το ίνταμπουν τούτα τα πράματα που κάμνει. Ο καθένας έννα πει την αποψάρα του για τα προσωπικά της, και κανένας εν θα προσπαθήσει να καταλάβει και λίο το τι μπορεί να την έφερε σε τούτη την θέση. Εγώ εν μέρει καταλαβαίνω την νομίζω. Ίσως να κατέφευγα κι εγώ σ' αυτή τη λύση αν ήμουν στη θέση της.

Εν τω μεταξύ νευριάζω πάρα πολλά που ούλλοι κατηγορούν όποιον έβρουν και κανένας δεν κοιτάζει τον εαυτό του στον καθρέφτη, ο ένας παντρεμένος που ξενοπηδά τακτικά, ο άλλος χωρισμένος, η τρίτη παντρεμένη που έκαμε τον άντρα της τάρανδο παλιά και τώρα που σταμάτησε τα ξενοπηδήματα εν μες τα νεύρα γιατί δεν αντέχει το πετσί της. Ο τέταρτος είπε μου την μια φορά, ότι άργησα να παντρευτώ και αργώ να κάμω μωρό για να μεν χαλάσω το σώμα μου μίσιμου, (σάννα μου τζιαι έχω τζιαι το τέλειο σώμα) και δεν θωρεί τα χάλια του που επαντρεύτηκε νωρίς και τελικά εκατέληξε ναν συγκάτοικος με τη γυναίκα του και να γυρίζει με τις φιλενάδες. (Ναι, είπα του τα τούτα. Μες τα μούτρα του. Σόρρυ αλλά άμα με προσβάλλει μες τα μούτρα μου, εννα πάρει και την απάντηση). Πάντως έχουν ούλλοι άποψη, διότι εκπλήρωσαν το ιδανικό κοινωνικό μας πρότυπο, επαντρεύτηκαν, και στη μικρή μας χώρα το να παντρευτείς εν πάνω που ούλλα, και ας χωρίσεις μετά και στους δύο μήνες. Αν είσαι γυναίκα, θα είσαι στιγματισμένη μια ζωή, ότι έμεινες ελεύθερη. Ή καλύτερα να μείνεις έγκυος που κάποιον, έτσι για να κάμεις μωρό, και δεν πειράζει αν εκείνος δεν πολλοθέλει και αν σε κερατώνει δεξιά και αριστερά, εσύ έκαμες μωρό, τη δεύτερη μορφή κοινωνικής καταξίωσης, άσχετα που δεν εκατάφερες να τον τυλίξεις να σε παντρευτεί. 

Και κάμνω εικόνα το ότι εννα συγκραθκιούμαι να μεν πω τίποτε, διότι κι άλλες φορές που επιχείρησα να πω κάποια πράγματα οι περισσότεροι δεν κατάλαβαν, και όσοι κατάλαβαν εσούζαν την κκελλέ τους συγκαταβατικά και να δούμε τι εσκέφτουνταν. Πρέπει κάθε φορά να θυμούμαι ότι τούτοι οι άνθρωποι εν διαμορφωμένοι, εν στενόμυαλοι και τέλος. Δεν έχει νόημα μαζί τους η οποιαδήποτε προσπάθεια συζήτησης. Άλλες φορές που συζήτησα, δεν ήταν για να ενστερνιστούν μια άποψη. Αλλά έστω να προσπαθήσουν να κατανοήσουν, να μπουν στα παπούτσια του άλλου, να προσπαθήσουν να σκεφτούν λίγο τι τον έκαμε να πάρει μια απόφαση.

Θυμούμαι και μια άλλη μέρα, που κάποιος μου έλεγε για έναν γνωστό παρουσιαστή ότι ένεν "ο", είναι "η", και ότι περπατά με τον φίλο του χέρι - χέρι στην παλιά Λευκωσία. Και θυμούμαι που του απάντησα εγώ ότι αν ισχύει τούτο θαυμάζω τον, γιατί για να κάμεις έτσι πράμα στην Κύπρο θέλει πολλά κιλά αρχίδια. Θυμάμαι ότι εγυρίσαν ούλλοι και εκοιτάζαν με σαν το ούφο. 

Ξέρω γω; Τι να πω άλλο; Απλά κάθε φορά που συναντώ έτσι περιστατικά απογοητεύομαι, γιατί συνειδητοποιώ ότι είμαστε πίσω στην Κύπρο, σε πολλά πράγματα. Δεν έχει κάποιο βαθυστόχαστο σκοπό και κατάληξη αυτό το post. Επροσπάθησα να πείσω τους συναδέλφους μου, ΟΚ, δεν θα πεθάνω που δεν το κατάφερα. Ξέρω τουλάχιστον ότι δεν εμπλέκομαι ποτέ σε συζητήσεις που να προσβάλλουν τις προσωπικές επιλογές των άλλων και αν μου ανοίξει τέτοια συζήτηση ο άλλος θα πω τη ευγενικά τη γνώμη μου, η οποία δεν θα αλλάξει για να του αρέσει.. Ξέρω ότι για τον άνθρωπό μου είμαι μια αιτία να δει κάποια πράγματα διαφορετικά ίσως, παρ' όλο που είναι ήδη πολλά ανοιχτόμυαλος. Ξέρω ότι τα μωρά μου θα προσπαθήσω να τα κάνω να σέβονται το διαφορετικό. Ε εντάξει, κάποιες φορές κι εμείς που έχουμε το σύνδρομο του ιεραπόστολου που θα αλλάξει τον κόσμο πρέπει να καταλάβουμε ότι δε μπορούμε να κάνουμε και πολλά περισσότερα.

Υ.Γ. Μια συζήτηση που είχα με ένα αγαπημένο μου πρόσωπο, σχετική / άσχετη. Αφορούσε κάποιες δράσεις φεμινιστικών οργανώσεων ή / και gay οργανώσεων (δεν θυμάμαι τι από τα δύο), και θυμάμαι ότι μου είχε πει ότι βρίσκει υπερβολικές κάποιες αντιδράσεις τους. Και θυμάμαι ότι είχα απαντήσει ότι όταν είσαι λευκός straight άντρας, δεν καταλαβαίνεις απόλυτα πώς νιώθουν οι άλλες ομάδες, όση ενσυναίσθηση και να έχεις. Του είπα ότι εγώ ένιωσα διακρίσεις επειδή είμαι γυναίκα. Παρ' όλ' αυτά, νιώθω ευλογημένη που γεννήθηκα στο νησάκι μας, κι ας έχει και τα στραβά του, και δε γεννήθηκα ας πούμε σε μια Αραβική χώρα. Με τρομάζει που είναι απλά θέμα τύχης και γεωγραφικής τοποθεσίας το ότι μπορώ να οδηγώ, να κυκλοφορώ και να ταξιδεύω χωρίς αντρική συνοδεία, να ψηφίζω, να ορίζω μόνη μου τη μοίρα μου. Και ότι όχι, δε θεωρώ υπερβολικές τις φεμινίστριες που φωνάζουν, ούτε τους gay που κάμνουν παρελάσεις και αντιδρούν έντονα σε οτιδήποτε ομοφοβικό. Έχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας, ακόμα και στις δυτικές κοινωνίες, για να μη δολοφονούνται γυναίκες επειδή οι άντρες τους τις θεωρούσαν κτήματα τους και να μην περιθωριοποιούνται οι άνθρωποι με διαφορετικό προσανατολισμό. Τίποτα, ποτέ, δεν άλλαξε από τον καναπέ και χωρίς θυσίες. 

2020

Το 2020 φαίνεται να είναι σπουδαία χρονιά.

Είναι η χρονιά του γάμου μας. Βαριέμαι απερίγραπτα τις προετοιμασίες. Εκείνη τη μέρα όμως θα το απολαύσω.

Είναι η χρονιά που θα φροντίσουμε για τη στέγη μας, με την ανακαίνιση ενός υπάρχοντος χώρου, που θα τον δούμε να μεταμορφώνεται σε κάτι άλλο, καινούριο, που θα στεγάσει καινούρια όνειρα μέσα του.

Είναι η χρονιά που ο άνθρωπος μου θα τελειώσει το μεταπτυχιακό του, κάτι που απαιτεί πολλές ώρες και προσπάθεια, ειδικά τους τελευταίους μήνες. 

Η χρονιά που ίσως να γίνει μια πολύ τολμηρή αλλαγή στα επαγγελματικά μου, γιατί δεν θέλω να φοβάμαι, να μένω στα σίγουρα, στα μόνιμα, επειδή φοβήθηκα να ανοίξω τα φτερά μου και να πετάξω. "May your choices reflect your hopes, not your fears".

Η χρονιά που διεκδικώ δικαστικά κάποια πράγματα, για τα οποία αν δικαιωθώ θα δικαιωθούν κι άλλοι με βάση τη δική μου προσφυγή. Και όχι, δε μιλώ για τις αποκοπές των δημοσίων υπαλλήλων.

Είναι η χρονιά που πιστεύω ότι και ο άνθρωπος που αγαπώ θα ανοίξει τα φτερά του να πετάξει ακόμα ψηλότερα κάνοντας αυτό που αγαπά, γιατί είναι καλός, γιατί του αξίζει, γιατί έχει επενδύσει απίστευτο κόπο και ενέργεια σε αυτό που κάνει τόσα χρόνια.

Είναι όλα αυτά και είναι και πολλά άλλα μικρά projects, μέσα και γύρω από τα πιο πάνω. Γι' αυτό πιστεύω ότι θα είναι μια δημιουργική χρονιά. Μακάρι να έχουμε υγεία και τύχη για να την απολαύσουμε.

Εύχομαι να μπορούμε να τολμάμε για αυτά που θέλουμε.

Εύχομαι να έχουμε το ψυχικό σθένος να λέμε "όχι, αυτό δεν είναι σωστό" και να προσπαθούμε να το αλλάξουμε. "Κανένας αγώνας δεν πάει χαμένος, αρκεί να τον πιστέψεις".

Εύχομαι, όταν η ψυχή μας νιώθει ότι δεν θέλει να είναι κάπου, να έχει τη δύναμη και το σθένος να αλλάζει.

Εύχομαι αγάπη που γεμίζει την ψυχή και σφιχταγκαλιάζει και προστατεύει.

Εύχομαι υγεία και τύχη.

Εύχομαι κι όλα τα άλλα πράγματα που κάνουν τη ζωή ωραία, μουσική και τέχνη και λογοτεχνία και ωραίους ανθρώπους.

Κι αν είσαι στη μέση της καταιγίδας, εύχομαι υπομονή και σοφία.

Καλή χρονιά!

Πέταξα στον φωτεινό σου διάδρομο την πανοπλία μου

Τρία χρόνια μετά και δεν σε απομυθοποίησα. Ξέρω πια τις καθημερινές σου συνήθειες. Αλλά εξακολουθώ να σε θαυμάζω. Είσαι πολλά περισσότερα από όσα θα τολμούσα να ζητήσω. Τρία χρόνια μετά έχω την ίδια άποψη για σένα, ακόμα σε θαυμάζω, κι ίσως να σε θαυμάζω και πιο πολύ από την αρχή.

Ήμασταν - και είμαστε - και οι δύο κυρίαρχοι. Ισχυρές προσωπικότητες. Πώς μπορούν να συνυπάρξουν δυο βασιλιάδες στην αγέλη; Κι όμως μπορούν.

Τα εγώ μας έλιωσαν σε μια δυνατή φωτιά και έκαναν ένα καινούριο μείγμα, πιο ισχυρό, πιο δυνατό, ανεπανάληπτο. Ένα μείγμα που ήρθε και σμίχτηκε κι ανακατεύτηκε και άλλαξε χρώμα κι έγινε ένα πράγμα ενιαίο, και πια δε μπορεί να χωριστεί. Εσύ κι εγώ. Εγώ κι εσύ. Εσύ να γίνεσαι εγώ, κι εγώ να γίνομαι εσύ. Θυμάμαι καλά ποια ήμουν και πριν να σε γνωρίσω, κι ήμουν αυτόνομη και ανεξάρτητη, και θυμάσαι κι εσύ ποιος ήσουν, κι ήσουν κι εσύ αυτόνομος και ανεξάρτητος. Και παραδώσαμε τα όπλα μας ο ένας στον άλλο. "Πέταξα στον φωτεινό σου διάδρομο την πανοπλία μου". Με πολλή μάχη εναντίον του εγωισμού μας. Με πολύ αγώνα. Και το άξιζε ως το τέλος. 

Είχα πει πως αν μια σχέση μου δεν είναι προστιθέμενη αξία για τη ζωή μου, όταν μου γίνει βαριά δεν υπάρχει λόγος να υπάρχει. Αυτή η σχέση όμως έγινε όχι μόνο προστιθέμενη αξία αλλά απαραίτητο και βασικό συστατικό.

Η ζεστή σου αγκαλιά με κάνει να νιώθω ασφάλεια, ότι κι αν συμβαίνει στον έξω  κόσμο, το καταφύγιο μου είναι άτρωτο από βέλη. 

Μέσα από την σχέση μας μεγαλώνουμε κι εξελισσόμαστε μαζί. Με ποτίζεις και σε ποτίζω. Και κοιτάμε κι οι δυο προς το φως.

Θα περιμένω για να κάνουμε μαζί

Όλο τον δρόμο που μου έχει απομείνει

Μόνο με σένα θέλω ό,τι έχει μείνει

Μόνο μαζί για όλα είμαστε ικανοί

Η ζωή που είναι μικρή 2

Το σκέφτηκα πάρα πολλές μέρες πριν να δημοσιεύσω κι αυτό το κείμενο. Βλέπεις, μετά από τη μαυρίλα του προηγούμενου κειμένου, θα ήταν βαρύ ένα ακόμα τέτοιο κείμενο. Το έγραψα, και 3 βδομάδες μετά έχασα και τη μαμά μου. Και δεν ήθελα να βάλω, σε σένα που το διαβάζεις, κι άλλη θλίψη. Είναι πολύ λυπητερό να συμμετέχεις σε ένα τέτοιο γεγονός, έστω και μέσω της ανάγνωσης ενός διαδικτυακού κειμένου. Κι όμως, της το χρωστάω. Εκείνη είναι ο λόγος έμπνευσης και ύπαρξης αυτού του blog. Εκείνη είναι από τις μεγαλύτερες αγάπες της ζωής μου, το πρότυπό μου, ο ήρωας μου. Δεν λυπάμαι που έφυγε. Βασανίστηκε τόσο πολύ που ο θάνατος της ήταν μέρα λύτρωσης. Ας πούμε ότι νιώθω ότι πρέπει να κλείσει αυτός ο κύκλος στο blog μου για να γράψω μια μέρα, αν μπορέσω, για άλλα πράγματα.


Όταν έφυγε η μαμά μου, 4 μήνες πριν, έκοψα τα μαλλιά μου κοντά, λίγο πιο πάνω από τους ώμους, και τα έβαψα φωτεινά, για να με φωτίζουν για όσο καιρό θα φορούσα τα απαίσια μαύρα που επιβάλλονται κοινωνικά.

Απαγόρεψα στον εαυτό μου να σκέφτεται, γιατί είχα άλλες πολύ σοβαρές υποχρεώσεις, οι οποίες δεν μου επέτρεπαν - όπως θεώρησα - συναισθηματισμούς. Ξέρω ότι και η ίδια δεν θα ήθελε να μην πάω καλά λόγω της λύπης μου. Ανέβαλα τις σκέψεις για μετά. Το υποσυνείδητο μου μάλλον είχε άλλη γνώμη καθώς κάποιες νύχτες ξυπνούσα από εφιάλτες.

Τελικά δεν τα κατάφερα να θρηνήσω τη φυγή της όπως ήθελα. Γιατί η μέρα της φυγής της ήταν μέρα γιορτής. Τα τελευταία δυο χρόνια (από τα δέκα και βάλε που ήταν άρρωστη) μπαίναμε τόσο συχνά νοσοκομείο, που μας έγινε ένας οικείος χώρος πια. Η αρρώστια της εξελίχθηκε με όσο άσχημο τρόπο μπορούσε να εξελιχθεί, εκείνη βασανίστηκε όσο μπορούσε να βασανιστεί, εξαθλιώθηκε σωματικά, καταπονήθηκε σε τέτοιο σημείο, που φτάσαμε στο σημείο να παρακαλούμε να φύγει για να ξεκουραστεί.

Οι νευρολογικές ασθένειες είναι πολύ μοναχικές, γιατί χάνεται σιγά σιγά η επαφή με τον άνθρωπο σου. Και γίνεστε δυο άνθρωποι που είσαστε και κοντά και μόνοι. Ελπίζεις στις καλές μέρες, σε κάποια πιο ζωηρά βλέμματα, που σε πείθουν ότι ο άνθρωπος σου είναι ακόμα εκεί. Και υπάρχουν και οι κακές μέρες, που όλες οι προσπάθειες επικοινωνίας σου πέφτουν στο κενό, κι εσύ νιώθεις πολύ μόνος και πολύ κουρασμένος. Νιώθεις σαν να ρίχνεις αυγά στον τοίχο. Και τα τελευταία χρόνια, εκτός από το χάσιμο της επαφής, έρχεται σιγά σιγά και η σωματική εκτός από την πνευματική κατάπτωση, μέχρι που στο τέλος μετράς πιθανότητες από τι θα φύγει ο άνθρωπος σου, γιατί οι θεραπείες γιατρεύουν το ένα όργανο και χτυπούν το άλλο.

Η μανούλα μου ήταν η μεγάλη μου αγάπη, η αδυναμία μου, το πρότυπό μου. Ακόμα και ο λόγος ύπαρξης αυτού του blog. Είναι ο δικός μου αγώνας να διαχειριστώ την αρρώστια της, να είμαι κοντά της και να προσπαθώ παράλληλα να είμαι ευτυχισμένη και να προχωρώ. Νομίζω πως αν γνώριζε γι' αυτό θα ήταν πολύ περήφανη. Έτσι κι αλλιώς της χρωστώ ένα μεγάλο κομμάτι του χαρακτήρα και της προσωπικότητας μου. Ήταν ένας άνθρωπος πολύ δυναμικός και παράλληλα πολύ τρυφερός. Ένας άνθρωπος που ξεκίνησε από πολύ μεγάλη φτώχεια, και σπούδασε δουλεύοντας παράλληλα, και στη συνέχεια βοήθησε και τα αδέρφια της να σπουδάσουν. Και επειδή ακριβώς είχε περάσει όλα αυτά, βοήθησε πάρα πολύ κόσμο με όλους τους πιθανούς τρόπους. Πολλά από αυτά τα μάθαμε εκ των υστέρων. Ήταν ένας άνθρωπος με Α κεφαλαίο. Η μαμά μου ήταν επίσης ο άνθρωπος που με έκανε να πιστεύω πάρα πολύ στον εαυτό μου, να με αγαπώ, να υπερασπίζομαι τη γνώμη μου. Πιστεύω ότι αν η μαμά σου σε αγαπήσει και πιστέψει σε σένα, θωρακίζεσαι για πάντα με έναν μοναδικό τρόπο.

Ενώ είμαι ο χαρακτήρας που δεν του αρέσει να χάνει, η αρρώστια της μου επέβαλε το αναπότρεπτο. Ότι και να κάναμε, όσο και να την επιβραδύναμε, η εξέλιξη ήταν προδιαγεγραμμένη. Παρ' όλ' αυτά, επειδή πάντα μισούσα το να είμαι μίζερη, είπα ότι δεν σημαίνει ότι επειδή αρρώστησε θα είμαστε δυστυχισμένοι. Όχι, θα είμαστε θετικοί με το ζόρι! :) Και περάσαμε πάρα πολλές ωραίες στιγμές όλα αυτά τα χρόνια. Μαζί με τα δύσκολα. Όλα ένα μιξ στην ίδια κατσαρόλα.

Με τη μάμα μου δεν έχω το συναίσθημα που είχα με τον παπά μου, ότι δεν εξέφραζα λεκτικά την αγάπη μου όσο έπρεπε. Επειδή ήξερα ότι η κατάληξη ήταν προδιαγεγραμμένη, της είπα άπειρες φορές ότι την αγαπώ και ότι δεν θα την αφήσω ποτέ μόνη της. Και το έκανα. Προσπάθησα να της κρατήσω το χέρι όσο πιο σφιχτά μπορούσα καθώς χανόταν στην άβυσσο. Ακόμα και στο τέλος, που ένιωθα τόσο πολύ κουρασμένη, που παρακαλούσα να τελειώσει.

Και κάπως έτσι μέσα σε δυο χρονιές, και πιο συγκεκριμένα μέσα σε 16 μήνες βρεθήκαμε χωρίς γονείς. Για τον παπά μου θα μου πάρει πολλά χρόνια ακόμα να το ξεπεράσω επειδή ήταν ξαφνικό. Για τη μαμά μου όμως ήμουν έτοιμη, λόγω της αρρώστιας της. Την θρήνησα τόσες πολλές φορές όλα αυτά τα χρόνια, που στο τέλος δεν μου έμειναν πια δάκρυα. Και νιώθω τύψεις που δεν μου έμειναν πια δάκρυα. Στους δυόμισι μήνες έβγαλα τα μαύρα. Αποφάσισα ότι δεν θα αποφασίσει η κοινωνία το πώς πενθώ εγώ τη μάμα μου, και επίσης ότι τα μαύρα είναι μια υποκρισία. Μέσα μου ξέρω πως έκανα ότι μπορούσα για εκείνην, και προσωπικές και επαγγελματικές επιλογές σχηματίστηκαν - σε μεγάλο βαθμό - με το κριτήριο να είμαι κοντά της.

Ενώ με τον παπά μου ακόμα το σκέφτομαι, ακόμα παθαίνω κρίσεις πανικού κάποιες φορές. Πριν λίγες μέρες τον έβλεπα όνειρο, ότι κάναμε λάθος και ακόμα είναι ζωντανός και κάπου ήταν όλο αυτό το διάστημα και πρέπει να βρούμε τον τρόπο να τον επαναφέρουμε (άκου τώρα το υποσυνείδητο μας τι παιχνίδια μας παίζει).

Και όμως δεν θέλω να πω ότι ήταν κακές χρονιές το 2016 και το 2017. Γιατί γνώρισα τον άνθρωπό μου και είδα πώς είναι να σε αγαπούν με έναν τρόπο που δεν ήξερα μέχρι τώρα. Υπάρχει μια άλλη πλευρά του ποταμού στην αγάπη, που εγώ για πρώτη φορά στη ζωή μου την βιώνω. Και είναι πολλά περισσότερα από όσα ονειρεύτηκα. Και είμαι ευγνώμων γι' αυτό. Τις χρονιές αυτές επίσης γνώρισα καλύτερα τις αδερφές μου, συνεργαστήκαμε γιατί πια έχουμε πολλές ανοιχτές υποθέσεις, βρήκαμε τους τρόπους να συνεννοηθούμε χωρίς να σκοτωθούμε, τις αγάπησα ακόμη περισσότερο γιατί μόνο αυτές μου έχουν μείνει από την στενή, πυρηνική μας οικογένεια. Μέχρι να κάνω κι εγώ τη δική μου και το ταξίδι μου να αποκτήσει άλλο νόημα. Και γιατί είναι έντιμοι άνθρωποι. Μπαίνοντας όλο και πιο βαθιά μέσα σε διάφορες υποθέσεις, βλέπω ότι ο τρόπος που μας ανέθρεψαν δεν είναι καθόλου δεδομένος πια. Και το 2017 άλλαξα και δουλειά. Και όπως είπαμε και πιο πάνω, γίνονται τα καλά με τα κακά ένα μιξ στην ίδια κατσαρόλα.

Μην νομίζεις ότι είμαι συνέχεια χάλια. Δεν είμαι. Δεν έχω συνέχεια κρίσεις πανικού. Είναι σε κύματα. Κάποιες φορές είναι έντονη η θλίψη, κάποιες φορές κοπάζει και κάποιες φορές νιώθω γαϊδούρα επειδή νιώθω καλά. Πιστεύω ακράδαντα πια, ότι και σε ψυχολόγο να πας, είναι κάποιες σκέψεις στο μυαλό σου που θα ξανάρθουν και θα ξανάρθουν και θα ξανάρθουν, μέχρι να κάνουν τον κύκλο τους. Δεν πρέπει να πιέζεις τον εαυτό σου με το πένθος. Πρέπει να πάρεις μια βαθιά ανάσα και να το αποδεχτείς σαν ένα από τα κομμάτια της πορείας σου. Και θα βρεις τους δικούς σου, μοναδικούς τρόπους να αντεπεξέλθεις, γιατί ο καθένας μας είναι μοναδικός. Και η ζωή συνεχίζεται, η ζωή που είναι μικρή.



Υ.Γ. Τα κολλήματα της περιόδου:

• http://noarmour.com/2017/08/29/mepanoplia/
Με σόκαρε η τελευταία φράση. Δε μπόρεσε να ζήσει γιατί φοβόταν να πεθάνει. 

• http://noarmour.com/2017/09/03/poriastofos/
Για να μοιραστούμε το φως μας, πρέπει να μοιραστούμε τα σκοτάδια μας. Αν νιώθω για κάτι τυχερή, είναι γιατί ο άνθρωπός μου αγκάλιασε με αγάπη το μικρό και φοβισμένο κοριτσάκι μέσα μου. Και στέκεται πρώτος αυτός απέναντι στους δαίμονες μου. Δεν φοβάμαι γιατί δεν φοβάται.

• Αυτό το status, από τον Auguste Corteau:
https://www.facebook.com/auguste.corteau/posts/10155348194644952?pnref=story

Ο θάνατος κάθε αγαπημένου αφήνει μια τρύπα στην ψυχή - λες, πού θα πάει τώρα όλη η αγάπη που του 'χα; Πώς θα του τη δώσω, που δεν μπορεί πια να τη λάβει; Είναι σαν να πασχίζεις να αγκαλιάσεις μια σκιά.

Ανθρώπινο λοιπόν να εξακολουθούμε ν' αγαπάμε με πάθος τους ακριβούς μας πεθαμένους. Μα ο νεκρός, μαζί με τον πόνο, γλιτώνει κι απ' την κάθε ανάγκη, ακόμα κι απ' την ανάγκη να τον αγαπούν.

Ας αγαπάμε περισσότερο λοιπόν τους ζωντανούς. Αυτοί είναι που το 'χουν ανάγκη.

• Η διαφήμιση της μπύρας Άλφα. Ο πρωταγωνιστής μου θυμίζει τον παπά μου. Ήξερα από πριν τη διαφήμιση αλλά το κόλλημα είναι πρόσφατο. :)

Η ζωή που είναι μικρή

(Δεν ξέρω αν θα αντέξω να αφήσω δημοσιευμένο αυτό το κείμενο).

Ένας χρόνος και δυόμισι - σχεδόν τρεις - μήνες πριν. Η μέρα που έχασα τον πατέρα μου.

"Μα πώς έγινε τούτο; Ο παπάς μου; Αφού πάντα ήταν δυνατός. Μα δεν γίνεται να συμβαίνει τούτο. Ο παπάς έπρεπε να ζήσει ως τα 100 όπως τον παππού και τη γιαγιά!"

Να τον σπρώχνω και να μην ξυπνά. Και να μου φαίνεται απίστευτο. Αφού μοιάζει σαν να κοιμάται. Να ρωτώ το νοσοκόμο γιατί δεν του κάνει ηλεκτροσόκ και να μου λέει ότι μετά από κάποια ώρα θανάτου δεν μπορεί να κάνει κάτι και ότι τελείωσε. "Συγγνώμη αγάπη μου αλλά ετελειωσε." Ο αποχαιρετισμός στο δωμάτιο ανάνηψης. Ο αποχαιρετισμός στην τελευταία του κατοικία. Νομίζω πρέπει να φαινομουν εντελώς χαντακωμένη εκείνη τη μέρα. Παρακολουθούσα σαν να ήμουν έξω από το σώμα μου. Σαν να μην το πίστευα. Ακόμη δυσκολεύομαι να το πιστέψω.

Οι μήνες που ακολούθησαν. Οι πιο μαύροι της ζωής μου. Οι πιο άυπνοι. Οι πιο σκληροί. Οι κρίσεις πανικού. Το να ξυπνώ πέντε φορές μες τη νύχτα από το άγχος και να πηγαίνω στη δουλειά κουρέλι. Τα μαύρα που τα μισώ. Που τα μισούσε κι εκείνος και δεν τα έβαλε καν όταν είχε πένθος. Κι εγώ να πρέπει να τα βάλω γιατί δεν άντεχα εκτός από το πένθος μου να αντιμετωπίσω την κοινωνία που θα έκρινε ότι δεν τον θρηνώ αρκετά.

Η μαμά χρόνια άρρωστη, το περίμενα από εκείνην παρά από εκείνον. Οι τύψεις που της έδινα παραπάνω σημασία από εκείνον, από ανάγκη φυσικά και λόγω των καταστάσεων. Οι σκέψεις να με βασανίζουν, τι έκανα σωστά, τι λάθος, να μετράω τον χρόνο που του έδινα, ήταν αρκετός; Ήμουν καλή κόρη; Του έδινα αρκετή σημασία;

Οι επισκέψεις σε ψυχολόγο, για πρώτη φορά στη ζωή μου, γιατί ο χαμός του έγινε μια τόσο ασήκωτη πέτρα που με πλάκωσε, που δεν μπορούσα να το διαχειριστώ.

Η συγκλονιστική στιγμή που με ρώτησε, "αν θα μπορούσε με κάποιο τρόπο να είναι ο μπαμπάς σου σε αυτό το δωμάτιο μαζί μας και να σου έλεγε κάτι, τι πιστεύεις ότι θα ήταν αυτό;"
Η στιγμή που ξεκίνησαν, για πρώτη φορά σε εκείνο το δωμάτιο, να τρέχουν τα δάκρυα ποτάμι, και να απαντώ με όλη μου την καρδιά, ότι πιστεύω ότι θα έλεγε ότι ξέρει πώς έκανα ότι μπορούσα για εκείνον και να μην στενοχωριέμαι και ότι ξέρει πως τον αγαπώ πολύ και με αγαπά κι εκείνος.

Έχοντας την ατυχία να βιώσω και τα δύο, και το να χάνεις κάποιον από χρόνια ασθένεια, και τον ξαφνικό θάνατο, μπορώ να σε διαβεβαιώσω πως το δεύτερο είναι πολύ χειρότερο. Σε πιάνει απροετοίμαστο, σε συγκλονίζει, σου ανοίγει πληγές που πολύ δύσκολα κλείνουν. Και επίσης το να χάνεις γονιό είναι πάρα πολύ σκληρό. Νομίζεις ότι ξέρεις τον πόνο αν έχασες παππούδες ή θείους ή ξαδέρφια. Αλλά δεν έχει καμία σχέση.

Η άρνηση να γράψω στο blog μετά από αυτό, γιατί αρνιόμουν να καταγράψω την απώλεια. Αρνιόμουν να δεχτώ ότι έγινε. Ακόμα σκέφτομαι ότι θα πάω στο πατρικό μου και θα μου ανοίξει. Ακόμα με πληγώνει εκείνο το έρημο σπίτι.

Η υπαρξιακή κρίση μετά. Αναπόφευκτη μετά από όλα αυτά. Ποια είμαι, πού πάω, πόσο τραγικά μικρή είναι η ζωή, τι νόημα έχει, γιατί να προσπαθούμε για το οτιδήποτε αφού σε ελάχιστα χρόνια θα πεθάνουμε. Η απόπειρα προσευχής. Η απόπειρα να πάω εκκλησία. Ο τοίχος που χτύπησα πάνω. Η ανάγκη να πιστέψω στο μεταφυσικό. Ότι ο παπάς μου κάπου είναι και με προσέχει, με ακούει, με βλέπει.

Ο άνθρωπος που γνώρισα μετά από τέσσερις μήνες, και δεν έχω αρκετά λόγια να τον περιγράψω χωρίς να τον αδικήσω. Που έχει όλα όσα ήθελα ποτέ από κάποιον, και ακόμη περισσότερα, και μέσα του και έξω του. Που με εκπλήσσει κάθε μέρα με το πόσο ίδιοι είμαστε, πώς σκεφτόμαστε, πώς θέλουμε τη ζωή μας. Που με γνώρισε ίσως στην χειρότερη περίοδο της ζωής μου, γλύκανε το πένθος μου, με βοήθησε με τον τρόπο του όσο μπορούσε. Που με αγαπά, με φροντίζει και το απέδειξε έμπρακτα και στα δύσκολα, γιατί μεσολάβησαν και τέτοια. Που με κάνει να σκέφτομαι πόσο χαίρομαι που είχαμε και οι δύο μας τις διαδρομές και τις εμπειρίες που είχαμε, και βρεθήκαμε σε αυτή την φάση της ζωής μας.

Σκέφτομαι συχνά ότι μου τον έστειλε ο παπάκης μου για να με φροντίσει. Ή η ζωή. Ή το σύμπαν. Για να απολογηθούν ίσως κάπως για τα σκ**ά που συνέβηκαν τα τελευταία χρόνια.

Άλλαξα και δουλειά πριν τρεις μήνες.. Μετά από τόσα χρόνια. Απίστευτο το πόσες αλλαγές μπορεί να συμβούν σε ένα χρόνο.

Δεν ξέρω πώς να κλείσω αυτό το κείμενο. Νιώθω παράξενα και μόνο που το έγραψα. Στο προηγούμενο post μιλούσα για την περίοδο των μεγάλων αλλαγών αλλά σίγουρα δεν μπορούσα να προβλέψω τη συνέχεια.

Πεθύμησα το blogging αλλά δεν ξέρω αν μπορώ να γράψω πια. Ξέρω ότι η pax είναι ένα εντελώς διαφορετικό άτομο από εκείνο που έγραψε εδώ την τελευταία φορά.

Να αγαπάτε δυνατά, να αγκαλιάζετε σφιχτά, να φιλάτε τρυφερά. Η ζωή είναι μικρή.